Uw zoekacties: Parochiaal armbestuur der stad Utrecht en Brouwerij 'De boog'
x794-2 Parochiaal armbestuur der stad Utrecht en Brouwerij 'De boog' ( Het Utrechts Archief )
Uitleg bij archieftoegang

Een archieftoegang geeft uitgebreide informatie over een bepaald archief.

Een archieftoegang bestaat over het algemeen uit de navolgende onderdelen:

• Kenmerken van het archief
• Inleiding op het archief
• Inventaris of plaatsingslijst
• Eventueel bijlagen

De kenmerken van het archief zijn o.m. de omvang, vindplaats, beschikbaarheid, openbaarheid en andere.

De inleiding op het archief bevat interessante informatie over de geschiedenis van het archief, achtergronden van de archiefvormer en kan ook aanwijzingen voor het gebruik bevatten.

De inventaris of plaatsingslijst is een hiƫrarchisch opgebouwd overzicht van beschreven archiefstukken. De beschrijvingen zijn formeel en globaal. Het lezen en begrijpen van een inventaris behoeft enige oefening en ervaring.

Bij het zoeken in de inventaris wordt de hiƫrarchie gevolgd. De rubrieken in de inventaris maken deel uit van de beschrijving op een lager niveau. Komt de zoekterm in een hoger niveau voor, dan voldoen onderliggende niveaus ook aan de zoekvraag.

794-2 Parochiaal armbestuur der stad Utrecht en Brouwerij 'De boog' ( Het Utrechts Archief )
Zoek in deze inventaris
>
Zoektermen
Zoektips!

Wildcards kunnen het zoeken vergemakkelijken:

  • Een ? (vraagteken) vervangt een letter
  • Een * (sterretje) vervangt een aantal letters
  • Door een $ (dollarteken) voor een zoekterm te zetten, zoekt u naar woorden die op elkaar lijken.

Meer zoektips vindt u hier.

 
 
Inleiding
Voorwoord
794-2 Parochiaal armbestuur der stad Utrecht en Brouwerij 'De boog'
Inleiding
Voorwoord
Organisatie: Het Utrechts Archief
Sedert vele jaren is de armenzorg zoals deze in vroeger eeuwen in ons land werd bedreven, onderwerp van menig historisch onderzoek geweest. De armenzorg in Utrecht maakte hierop geen uitzondering. De bij de Gemeentelijke Archiefdienst aanwezige archieven van de stedelijke en kerkelijke armenkamers werden en worden veelvuldig geraadpleegd, soms al voordat de inventarisatie van deze voor het merendeel omvangrijke archieven geheel is voltooid.
Dit laatste gold ook voor de archieven van de instellingen wier taak het was de Rooms-Katholieke en Oud-Katholieke armen in hun nood bij te staan. Het is daarom verheugend dat de inventarisatie van deze archieven dit jaar kon worden afgerond en het resultaat als deel 6 van de reeks "Gebundelde inventarissen" het publiek kan worden aangeboden.
Bij de raadpleging van deze inventarissen is het van belang dat men met de geschiedenis van de Rooms-Katholieke armenzorg in Utrecht in grote lijnen bekend is. Het lezen van beide inleidingen in deze bundel wil ik hierbij dan ook van harte aanbevelen.
Hieronder volgt slechts een uiterst beknopte schets.
De geschiedenis van de zorg van de Rooms-Katholieke armen in Utrecht begint in 1674 met de oprichting van de R.C. Aelmoessenierscamer. In 1723 leidden spanningen binnen de R.K. kerk in Nederland tot een schisma: de Jansenisten scheidden zich af en stichtten de Oud-Katholieke kerk. In de R.C. Aelmoessenierscamer in Utrecht werd desondanks de samenwerking tussen de Rooms-Katholieken (de Paterszijde) en de Oud-Katholieken (de Cleresiezijde) nog jarenlang voortgezet, totdat in 1746 de spanningen zo hoog waren opgelopen dat ook binnen deze kamer tot een scheiding werd besloten. Vanaf dat jaar verzorgde de R.K. Armenkamer (sinds 1855 het Parochiaal Armbestuur) de Rooms-Katholieke armen en had de Oude Rooms-Katholieke Aalmoezenierskamer (de O.R.K.A.) de zorg voor de Oud-Katholieke armen.
De bezittingen van de oude kamer werden in 1746 zo eerlijk mogelijk onder de twee nieuwe kamers verdeeld. Dat dit niet zonder conflicten en jarenlange administratieve nasleep ging, zal niemand verwonderen. In een enkel geval ontvingen beide kamers een deel van de revenuen van een bezitting die volgens testamentaire beschikking ongedeeld moest blijven.
De archivalia van de R.C. Aelmoessenierscamer zijn merendeels bij de O.R.K.A. terechtgekomen. Daarom opent de bundel met de inventaris van het 0.R.K.A.-archief, die op zijn beurt opent met de beschrijving van de stukken uit de periode voor 1746.
Bij het archief dat door het Parochiaal Armbestuur in bewaring werd gegeven, bevond zich ook het archief van de bierbrouwerij "De Boog". Deze brouwerij maakte deel uit van de nalatenschap van Willem de Koek, die de R.K. Armenkamer tot universeel erfgenaam benoemde. De brouwerij vormde van 1761 tot 1897 een belangrijke bron van inkomsten voor de kamer. De opbrengst werd uiteraard ten behoeve van de armen aangewend.
De twee in de bundel opgenomen inventarissen zijn vervaardigd door resp. de heer J.G. Muskee en mevrouw I.H.M.J. Kemperman-Wilke, die in verband met hun opleiding aan de Rijks Archiefschool een jaar bij de Gemeentelijke Archiefdienst werkzaam waren. Een later binnengekomen aanvulling op het archief van het Parochiaal Armbestuur werd verzorgd door ondergetekende, die eveneens de indices vervaardigde en de eindredactie van de bundel voor haar rekening nam. De grafische vormgeving was in handen van mevrouw A.A. Engelaar.
Utrecht, november 1987
J.G. Riphaagen
De oprichting van de Rooms-Catholieke Armenkamer
Organisatie en werkwijze van de Armenkamer, na 1855 genoemd het Parochiaal Armbestuur
Het Wees- en Oudeliedentehuis
Het financieel beheer
Het archief
Archief van brouwerij "De Boog"
Bij de definitieve inventaris
Literatuur
Kenmerken
Datering:
(1722) 1746-1940 (1971)
Toegangstitel:
Inventaris van het archief van de rooms-catholieke armenkamer, na 1855 genaamd het parochiaal armbestuur der stad Utrecht (1722) 1746-1940 (1971) en van Brouwerij 'De boog' 1847-1898
Auteur:
I.H.M.J. Kemperman-Wilke, aangevuld door J.G. Riphaagen
Datering toegang:
1987
Openbaarheid:
Stukken jonger dan 100 jaar zijn niet openbaar
Rechtstitel:
Opneming in beheer van een particulier, niet in eigendom verkregen
Omvang:
31,31 m zuurvrije dozen
Rubrieken:
Categorie:
Archiefvormer(s)::
 
 
 
MAIS-(M)DWS is een product van DE REE archiefsystemen BV
meer informatie over MAIS-(M)DWS