Uw zoekacties: Gemeentebestuur Oldebroek 1795-1813.
x2002 Gemeentebestuur Oldebroek 1795-1813. ( Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe )
Uitleg bij archieftoegang

Een archieftoegang geeft uitgebreide informatie over een bepaald archief.

Een archieftoegang bestaat over het algemeen uit de navolgende onderdelen:

• Kenmerken van het archief
• Inleiding op het archief
• Inventaris of plaatsingslijst
• Eventueel bijlagen

De kenmerken van het archief zijn o.m. de omvang, vindplaats, beschikbaarheid, openbaarheid en andere.

De inleiding op het archief bevat interessante informatie over de geschiedenis van het archief, achtergronden van de archiefvormer en kan ook aanwijzingen voor het gebruik bevatten.

De inventaris of plaatsingslijst is een hiërarchisch opgebouwd overzicht van beschreven archiefstukken. De beschrijvingen zijn formeel en globaal. Het lezen en begrijpen van een inventaris behoeft enige oefening en ervaring.

Bij het zoeken in de inventaris wordt de hiërarchie gevolgd. De rubrieken in de inventaris maken deel uit van de beschrijving op een lager niveau. Komt de zoekterm in een hoger niveau voor, dan voldoen onderliggende niveaus ook aan de zoekvraag.

2002 Gemeentebestuur Oldebroek 1795-1813. ( Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe )
Zoek in deze inventaris
>
Zoektermen
 
 
Inleiding
In de winter van 1794/1795 vond in de Republiek der Verenigje Nederlanden de Bataafse revolutie plaats met hulp van Franse troepen.
Stadhouder Willem V vluchtte naar Engeland. Het was het begin van een periode van Franse overheersing en invloeden.
In de samenleving veranderde het nodige, ook op bestuurlijk gebied.
In februari 1795 vond de verkiezing van een gemeenteraad, municipaliteit genaamd, op democratische wijze plaats.
Het betekende het eind van het bestuur door (adelijke en door Provinciale Staten gekozen) ambtsjonkers en richters op de Veluwe.
De municipaliteit hield zich onder leiding van een president bezig met de inning van belastingen, kerkelijke zaken, waterschapstaken en (lagere) rechtspraak (inclusief het notariaat).
De functie van secretaris bleef bestaan. Bovendien koos de municipaliteit een richter. Deze richter had als taken het voozitterschap bij de uitoefening van rechtspraak en handhaving van de openbare orde. Hij had de doorslaggevende stem als de stemmen in de vergadering van de municipaliteit staakten. Oldebroek weigerde in eerste instantie een richter te kiezen vanwege slechte ervaringen met de richter van vóór 1795, J.A. van Dedem, die geen inzage in de boekhouding wilde geven. Na druk van hogerhand werd er op 24 maart 1796 toch een benoemd.
De staatsgreep in januari 1798 bracht opnieuw bestuurlijke veranderingen. Ten behoeve van een eenvoudiger controle van hogerhand werden de plattelandsgemeenten tot grotere eenheden samengevoegd. Oldebroek werd met Doornspijk, Oosterwolde, Elspeet en Ermelo opgenomen in de gemeente Nunspeet. Deze, in de praktijk onwerkbare situatie duurde tot in januari 1799, toen de oude gemeentegrenzen weer werden hersteld. Uit de staatsgreep van 1798 vloeide ook de scheiding van kerk en staat voort. Het toezicht van de overheid op kerkelijke zaken zoals de beroeping van predikanten en de controle van de financiën verviel. De kerken moeten in het vervolg zelf voor de nodige gelden gaan zorgen. Er kwam ruimte voor andere kerkgenootschappen dan de Nederlandse Hervormde Kerk. Uit de kerkgebouwen moesten alle zaken verwijderd worden die herinnerden aan de bevoorrechte positie van de adel.
Zo werd in Oldebroek de luifel van de bank van de richter weggehaald. In 1801 vond een staatsgreep plaats met een conservatief, aristocratisch karakter. Ingezette hervormingen werden stilgezet of uitgesteld. De municipaliteiten werden vervangen door ambtsbesturen, geleid door de meest vermogende geërfden (grondeigenaren). De secretaris werd scout en kreeg de handhaving van de openbare orde als extra taak naast zijn gebruikelijke werkzaamheden. De figuur van richter verdween van toneel.
Inventaris
Kenmerken
Inventaristitel:
Inventaris van het Gemeentebestuur van Oldebroek, 1795-1813.
Omvang:
1,5 m
Auteur inventaris:
J. Tabak
Inventarisatiedatum:
1990
Vestiging:
Oldebroek
Categorie:
 
 
 
MAIS-(M)DWS is een product van DE REE archiefsystemen BV
meer informatie over MAIS-(M)DWS