Uw zoekacties: NV Stoomsteenfabriek De Lek
x1635 NV Stoomsteenfabriek De Lek ( Het Utrechts Archief )
Uitleg bij archieftoegang

Een archieftoegang geeft uitgebreide informatie over een bepaald archief.

Een archieftoegang bestaat over het algemeen uit de navolgende onderdelen:

• Kenmerken van het archief
• Inleiding op het archief
• Inventaris of plaatsingslijst
• Eventueel bijlagen

De kenmerken van het archief zijn o.m. de omvang, vindplaats, beschikbaarheid, openbaarheid en andere.

De inleiding op het archief bevat interessante informatie over de geschiedenis van het archief, achtergronden van de archiefvormer en kan ook aanwijzingen voor het gebruik bevatten.

De inventaris of plaatsingslijst is een hiërarchisch opgebouwd overzicht van beschreven archiefstukken. De beschrijvingen zijn formeel en globaal. Het lezen en begrijpen van een inventaris behoeft enige oefening en ervaring.

Bij het zoeken in de inventaris wordt de hiërarchie gevolgd. De rubrieken in de inventaris maken deel uit van de beschrijving op een lager niveau. Komt de zoekterm in een hoger niveau voor, dan voldoen onderliggende niveaus ook aan de zoekvraag.

1635 NV Stoomsteenfabriek De Lek ( Het Utrechts Archief )
Zoek in deze inventaris
>
Zoektermen
Zoektips!

Wildcards kunnen het zoeken vergemakkelijken:

  • Een ? (vraagteken) vervangt een letter
  • Een * (sterretje) vervangt een aantal letters
  • Door een $ (dollarteken) voor een zoekterm te zetten, zoekt u naar woorden die op elkaar lijken.

Meer zoektips vindt u hier.

 
 
Inleiding
Geschiedenis van het bedrijf
N.B. Voor zover niet nader aangeduid is de informatie ontleend aan de inventarisnummers 1-13.
Voorgeschiedenis en oprichting
De periode 1911-1916: een trage start
De periode 1917- 1 mei 1919: een alternatief product
De periode mei 1919-1931: steile groei
De periode 1932-1936: de gevolgen van de economische recessie
De periode 1937-1941: uit het dal omhoog
De periode 1942-1945: stilstand
De periode 1946-1957: wederopbouw en bijna ononderbroken groei
1635 NV Stoomsteenfabriek De Lek
Inleiding
Geschiedenis van het bedrijf
N.B. Voor zover niet nader aangeduid is de informatie ontleend aan de inventarisnummers 1-13.
De periode 1946-1957: wederopbouw en bijna ononderbroken groei
Organisatie: Het Utrechts Archief
1946 In verband met de moeilijke grondstofvoorziening duurt het tot 1 september voor de machines weer in bedrijf worden gesteld. Ondanks de grote behoefte wordt er door gebrek aan materialen nog zeer weinig gebouwd (o.m. door gebrek aan hout). De VNK betaalt f6,- per ton kalk aan hen die niet produceren. Ondanks alles wordt er een gering positief resultaat geboekt. Ook de personeelsvoorziening levert moeilijkheden op, aangezien de meeste werknemers van 1941 elders werk gevonden hebben.
1947 De vraag overtreft verre het aanbod. Maar door gebrek aan personeel kan tot 1 oktober slechts met twee persen worden gewerkt . Er wordt een Centraal Verkoopbureau voor de Kalk-zandsteenindustrie opgericht, dat voor prijsstabiliteit moet zorgen. Na zeer veel moeite kunnen twee nieuwe verhardingsketels besteld worden. Bekend wordt, dat de in de oorlog ontvangen steun geheel zal moeten worden terugbetaald.
1948 De grondstoffenvoorziening wordt beter. De lonen van de werknemers ondergaan geen veranderingen. In de Buitenstad van Vianen worden 5 onbewoonbaar verklaarde woningen aangekocht.
1949 De vraag overtreft nog steeds het aanbod. Maar met het huidige machinepark en met een 48-urige werkweek wordt een productie van ca. 15è miljoen stenen het hoogst bereikbare geacht. Het CVK neemt weer alle stenen af. Er is een bagger-concessie gekocht beneden de verkeersbrug bij Vianen.
In Hannover wordt een nieuwe stoomketel gekocht. De lonen ondergaan alleen de wettelijk toegestane wijzigingen. In verband met vakantie- en snipperdagen moet er meer reserve-personeel aanwezig zijn dan vroeger. Met het oog op deze sociale verplichtingen wordt de aanschaf van een nieuwe pers noodzakelijk geacht om een voldoende productiecapaciteit te kunnen handhaven.
1950 Er wordt een zeer gunstig resultaat geboekt. Na half april wordt er langzaam overgeschakeld van één- naar tweeploegen-stelsel. In West-Duitsland wordt een nieuwe Dorsten-pers gekocht. De lonen ondergaan de wettelijk toegestane verhogingen.
1951 Er wordt weer een zeer gunstig resultaat geboekt. Aan het eind van het jaar brokkelen de maximumprijzen enigzins af door concurrentie van betonsteen en van de nieuwe kalk-zandsteenfabriek te IJmuiden. De nieuwe pers wordt gemonteerd. Er wordt een nieuwe kalkmaalinstallatie aangeschaft en aan de voorzijde van de fabriek wordt een nieuw magazijn gebouwd. De lonen ondergaan alleen de wettelijk toegestane verhogingen.
1952 Directeur M.E. Hartman overlijdt. Zijn schoonzoon W. vom Scheimn wordt tot directeur aangesteld. Het bedrijfsresultaat is ook dit jaar gunstig. De voorraden in het land lopen op van 39 miljoen op 31 december 1951 tot 64 miljoen eind 1952, in verband waarmee de arbeidsinspectie het werken met twee ploegen verbiedt. De 40 jaar oude verhardingsketel no. 4 wordt opnieuw door het Stoomwezen goedgekeurd. De kleine pers, welke bij de start van de N.V. tweedehands was aangeschaft, begint slijtageverschijnselen te vertonen. De maximumprijs van kalkzandsteen wordt door door de regering vrijgegeven, maar dankzij de samenwerking in het CVK treedt er geen ernstige daling op.
1953 De voorraden nemen sterk af, maar het eerste halfjaar wordt er geen vergunning gegeven om in twee ploegen te werken. De hogere kolenprijs wordt ondervangen door het gebruik van moderne isolatie voor de verhardingsketels. De prijs van kalkzandsteen is door voelbare concurrentie van B2 blokken en Leca-steen niet voor verhoging vatbaar. Ter vervanging van de kleine pers wordt een nieuwe Dorsten-pers besteld.
1954 Door twee opvolgende verhogingen zijn de lonen sterk gestegen. Het resultaat blijft echter onveranderlijk goed vanwege de gunstige productiefactoren en de hogere afzetprijs. De oudste Komnick-pers wordt door de nieuwe Dorsten-pers vervangen. Pers 2 en 3, beide Komnick, krijgen nieuwe tandwielen. De oude stoomkraan begeeft het, maar wordt gerepareerd.
1955 Er wordt de hoogste productie tot dan toe behaald, 29*228.000 stenen. Dit is mede mogelijk gemaakt door de tweede Dorsten-pers. Vanwege prijs en kwaliteit zal de kolen-stook door oliestook worden vervangen. De dan vrijkomende stokers komen in verband met de schaarste aan arbeidskrachten goed van pas. De personeelsvoorziening blijft echter zorgen baren in verband met de aantrekkelijke arbeidsvoorwaarden welke elders worden geboden. Lonen en prijzen blijven geregeld stijgen, maar kunnen opgevangen worden door de grotere productie.
1956 Op 14 november overlijdt president-commissaris en medeoprichter Rins Cornelis Hartman in de leeftijd van 88 jaar. De productie komt dit jaar boven de 30 miljoen. Er worden twee branders voor olie in gebruik genomen, maar de Suez-crisis doet de olieprijs stijgen. De lonen stijgen ten opzichte van 1955 aanzienlijk ten gevolge van de 3% extra uitkering, de 2% hogere vakantietoeslag en de 6% algemene loonsverhoging. Bovendien moet "De Lek" de lonen aanpassen aan de in de omgeving geldende. De personeelsvoorziening blijft moeilijk, het verloop en het ziektepercentage nemen toe.
1957 De productie komt boven de 32 miljoen. De bestaande steiger bij de Lek wordt met ca. 30 meter verlengd. De lonen blijven stijgen, ondermeer vanwege invoering van de AOW en de huurcompensatie.
De periode 1958-1970: vanwege personeelsschaarste verdere automatisering en aantrekken van buitenlandse arbeidskrachten
De periode 1971 en verder: overname van het bedrijf door de gemeente, staking van de productie, afbouw van diverse verplichtingen
Verantwoording van de inventarisatie
Aanvullingen
Kenmerken
Datering:
1910-1984
Toegangstitel:
Inventaris van het archief van de N.V. Stoomfabriek De Lek (1849) 1910-1984 (1995)
Auteur:
C.G.M. Noordam
Datering toegang:
1987
Datering bewerking:
2011
Openbaarheid:
Volledig openbaar
Rechtstitel:
Schenking (van een niet overheidsarchief)
Fonds:
Gemeente Nieuwegein (oorspr. toegangsnr. 10)
Plaatsnaam:
Vreeswijk
Nieuwegein
Omvang:
7 m
Rubrieken:
Categorie:
Archiefvormer(s)::
 
 
 
MAIS-(M)DWS is een product van DE REE archiefsystemen BV
meer informatie over MAIS-(M)DWS