366
Eigenaren Polder Voor-Donkersloot en Woude
Inventaris
1. Inleiding
Het archief van de eigenaren van de polder Voor-Donkersloot heeft betrekking op de eigendom, het beheer, de betwisting en de waterstaat van het gebied, dat begrensd wordt door de haven van Ridderkerk, de rivier de Noord en de polder Nieuw Rijerwaard. De laatste vormt met de polder Voor- Donkersloot en Woude de noord oostelijke hoek van het eiland IJsselmonde. De polder beslaat tezamen met het gebied, dat is ontstaan nabij de hofstede te Woude, de onbedijkte gedeelten niet meegerekend, een oppervlakte van 130 ha. Op de waterstaatkundige kaarten komt hij voor als de polder Voor- Donkersloot en Woude.
1.3. Het beheer over de polder
366 Eigenaren Polder Voor-Donkersloot en Woude
Het beheer had plaats door rentmeesters en door rentmeester-eigenaars. In beide gevallen traden de rentmeesters op voor alle eigenaren gezamelijk. Kennelijk is bij het beheer voortdurend teruggegrepen op bestaande gebruiken. Nieuwe vormen van beheer treft men nauwelijks aan. Er vindt vijfjaarlijks verhuur plaats van hooiland, van weiland en van bouwland. Elk jaar wordt de opbrengst van het tiendrecht verpacht en van deze transacties worden acten opgemaakt. In de negentiende eeuw wordt de omschrijving van de inhoud van de transactie uitvoeriger. Voordien treft men de acten slechts incidenteel aan. Maar, dat is ook het geval met de afgehoorde rekeningen van de rentmeesters; zie inv. nrs. 23-25. Evenwel mag aangenomen worden, dat deze afhoring elk jaar heeft plaats gehad. Wel was het beheer in de tweede helft van de achttiende eeuw enigszins in verval. Waarschijnlijk mede, omdat de regelmaat toen door het eigen beheer van "de Pijlen"-zoals Ocker Gevaerts hen in de briefwisseling met de Kat, zat van de zaken met hen, noemt-verbroken geweest is. Uit deze tijd dateert de brief van een rentmeester aan van Brienen, waaruit ik hier een gedeelte geef: "De eijgenaren van de Polder Voor- Donkersloot hebben te onderhouden omtrent 525 Roede winterdijk om het water te keren van het Boulandt en 2/3 in een waatermoole, omtrent 725 Roede Soomerkade om het water te keere van het weijlandt, 2 steene en 2 houte sluijze. Dat alles zijn grote kosten als het wel worden in acht genoomen. En als het niet wordt in agt genoome, dan vervalt het schandelijk en Schadelijk". Daar waar het waterstaatkundig beheer overheerste en niettemin stukken betreffende ander beheer in de dossiers aanwezig zijn, zijn de dossiers in tact gelaten en is met een verwijzing volstaan. zie N.B. bij hoofdstuk IV.
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||




